چکیده یکی از مهم ترین بخش های هر مقاله علمی است زیرا اولین بخش است که خواننده می بیند و می تواند او را ترغیب به مطالعه ادامه مقاله کند. برای اینکه بتوانید چکیده ای حرفه ای و تأثیرگذار بنویسید، باید اصول و مراحل مشخصی را رعایت کنید. در ادامه، ما نحوه نگارش چکیده مقاله را در شش گام کاربردی و ساده به شما توضیح می دهیم تا در انجام مقاله ISI، انجام مقاله کنفرانسی و انجام مقاله مروری کار راحت تری داشته باشین.
گام اول شفاف سازی موضوع اصلی مقاله
در گام اول باید به روشنی توضیح دهید که موضوع مقاله شما چیست. این بخش پایه اصلی نگارش چکیده مقاله است و جهت کلی متن را مشخص می کند. برای انجام درست این مرحله، کارهای زیر را انجام دهید:
- جمله آغازین را محکم بنویسید تا موضوع اصلی پژوهش شما به روشنی معرفی شود.
- از کلی گویی بپرهیزید و به جای پرداختن به حاشیه ها، مستقیماً به مسئله اصلی اشاره کنید.
- توجه داشته باشید خوانندگان معمولاً با زمینه علمی شما آشنا هستند، پس نیازی به توضیح پیشینه نیست.
- از واژه های ساده و گویا استفاده کنید تا حتی افراد خارج از رشته شما نیز مفهوم کلی را درک کنند.
- در پایان جمله ای بنویسید که هدف پژوهش را شفاف کند؛ برای مثال: “در این مقاله رابطه میان آموزش مجازی و بهبود عملکرد تحصیلی دانشجویان بررسی شده است”.
برای درک بهتر این بخش مقاله ” نحوه پیدا کردن موضوع برای مقاله isi ” را مطالعه کنید.
در گام دوم پرسش اصلی مقاله را مشخص کنید!
در گام دوم از نحوه نگارش چکیده مقاله، باید پرسش اصلی تحقیق خود را به روشنی مطرح کنید. در این بخش، شما از معرفی کلی موضوع عبور کرده و وارد بخش دقیق تر و متمرکزتر پژوهش می شوید. تلاش کنید مسئله ای را انتخاب کنید که نه خیلی گسترده باشد و نه بیش از حد جزئی، بلکه دقیقاً در محور هدف تحقیق قرار گیرد. جمله ای بنویسید که بتواند مسئله اصلی را در قالب یک سوال روشن بیان کند. برای نمونه، اگر در گام قبل موضوع شما بررسی تأثیر آموزش مجازی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان بود، حالا می توانید بپرسید: «آیا آموزش مجازی باعث بهبود عملکرد تحصیلی دانشجویان می شود؟» سعی کنید این سوال را طوری بنویسید که پاسخش مسیر پژوهش شما را مشخص کند. اگر در این مرحله نتوانید سوال اصلی را به درستی بنویسید، لازم است بیشتر بر هدف و دامنه تحقیق خود تمرکز کنید تا مقاله جهت علمی و منطقی پیدا کند.
گام سوم مربوط به بیان دلیل نوآوری است!
در این مرحله از نحوه نگارش چکیده مقاله، باید توضیح دهید چرا هیچ پژوهشگری پیش از شما پاسخی قطعی به این سوال نداده است. هدف این گام نشان دادن تازگی، نوآوری و زاویه دید خاص تحقیق شماست. نیازی نیست به تمام تحقیقات قبلی اشاره کنید، فقط روش یا دیدگاهی را مطرح کنید که تاکنون امتحان نشده است و شما قصد دارید آن را بررسی کنید.
برای این مرحله این کارها را انجام دهید:
- روش یا رویکرد جدید پژوهش خود را مشخص کنید.
- توضیح دهید چه چیزی تحقیق شما را از مطالعات پیشین متمایز می کند.
- از بیان مستقیم و کوتاه استفاده کنید تا تازگی کار شما به خوبی دیده شود.
- مطمئن شوید دلیل شما با سوال اصلی پژوهش در ارتباط منطقی قرار دارد.
گام چهارم دیدگاه خود را نشان دهید و مسیر پاسخ به سوال را روشن کنید
در این بخش از نحوه نگارش چکیده مقاله، باید به طور خلاصه بیان کنید که چگونه به سوال اصلی پژوهش پاسخ دادهاید و چه رویکرد یا نظریهای را به کار بردهاید. هدف این مرحله، نشان دادن مسیر فکری و دیدگاه تازه شما در برخورد با مسئله است. توضیح دهید از چه زاویهای به موضوع نگاه کردهاید و روش شما چه تفاوتی با تحقیقات قبلی دارد. اگر مقاله شما عمومیتر است، دیدگاه کلی خود را درباره پرسش مطرحشده در گام دوم توضیح دهید تا خواننده درک روشنی از منطق پژوهش و شیوه تحلیل شما به دست آورد و انگیزه ادامه مطالعه مقاله را پیدا کند.
گام پنجم مشخص کردن نحوه آزمودن نظریه
در این بخش از نحوه نگارش چکیده مقاله، باید به شکل خلاصه بیان کنید که برای رسیدن به نتایج پژوهش چه اقداماتی انجام دادهاید و از چه روشی استفاده کردهاید:
| روش تحقیق را مشخص کنید | بنویسید آیا پژوهش شما آزمایشی، توصیفی یا تحلیلی بوده است. |
| ابزار یا فناوری مورد استفاده | اگر نرم افزار، مدل یا ابزار خاصی ساختهاید، به آن اشاره کنید. |
| پرهیز از جزییات اضافی | فقط مراحل کلیدی را ذکر کنید و وارد دادههای ریز نشوید. |
| طول جمله را کنترل کنید | جمله توضیحی شما باید روان و نه خیلی طولانی باشد تا خواننده خسته نشود. |
| تمرکز بر اصل پژوهش | هدف این بخش، معرفی مسیر انجام تحقیق است، و نیازی به بیان تمام مراحل نیست. |
در گام ششم بیان کنید پژوهش شما چه تاثیری بر دانش یا عمل دارد
در آخرین مرحله از نحوه نگارش چکیده مقاله، باید نتیجه کلی و تأثیر اصلی پژوهش خود را در یک جمله شفاف و تأثیرگذار بیان کنید. در این بخش هدف شما ارائه داده یا عدد خاصی نیست، بلکه باید نشان دهید یافته های شما چه کمکی به توسعه دانش موجود یا حل یک مسئله واقعی می کند. توضیح دهید پژوهش شما چه خلأیی را پر کرده و چرا نتایج آن برای جامعه علمی یا کاربردی مهم است. برای نمونه، می توانید بنویسید: «نتایج این مطالعه می تواند به بهبود روش های آموزش مجازی و افزایش بهره وری دانشجویان در محیط های آنلاین کمک کند.» در واقع، این جمله باید پاسخی باشد به این پرسش که چرا تحقیق شما اهمیت دارد و دیگران چه استفاده ای از آن خواهند کرد.
برای آشنایی بیشتر با نگارش انواع مقاله، به صفحات زیر مراجعه کنید: